Merkelapp-arkiv: Teatermelding

Eit draumspel, med Immaturus på Kvarteret

Jøss, det var ei yverrasking. Her kjem eg og ventar skuleteater av verste sort, og so er det noko heilt anna.

Det står i heftet:

Kven er eg, kven er du? Er vi her, eller ein annan stad? Vi er tilstade, men i høve til kva? Er vi fri, finst det fridom? Er vi i fanganskap som i ei gjentaking? Eller er alt berre ord? Kva er eit ord? Finst vi i det heile tatt, eller er alt berre ei blanding av draum, røyndom og dikt?

Fyrst, fantastisk at det er på nynorsk! Alle skrivefeili (3) 1 er diverre tilstades i den faktiske teksten, men det er likevel færre feil per setning enn det eg hadde for få år sidan.

Same kva! Det er ikkje hovudpoenget med utdraget. Eg vonar du ser det like godt som eg. Det er vandskeleg å ikkje sjå det.

Strindberg. Eit draumspel. Metameining, symbolisme, realisme, draum, ikkje draum, kva er? Kva er ikkje? Suggererande! LJOSFONTENE!

Uhm. Jaaa. Saaaant… Akkurat.

Dette las eg i Studvest sin Strindberg i ny drakt:

Enkelte indirekte stemningsskapende replikker har vi eksempelvis byttet ut med lyd og lys. Deler av tekstdramaturgien er omgjort til visuell dramaturgi. Likevel har vi hele tiden prøvd å beholde det ulogiske og drømmeaktige i stykket, forteller Malvik.

Skrekkfullt. Eller, eigentleg ikkje. For mykje tekst, for mange replikkar vert veldig fort ukult i feil hender. Men motsett veg er òg skrekkeleg: «Hey! La oss laga eit modernistisk Et dukkehjem der alt berre er dans og ljos og wohoo, og so tek me vekk alt som er forståeleg for då er me kunstnariske!!!».

Stykket til Strindberg høyrast eigentleg skrekkfullt ut. Det høyrast ut som eit slikt flugelimband som trekk til seg stykke av sørgjeleg dårleg kvalitet, trass i kva teksten eigentleg kann vera. Som Jon Fosse.

Fosse skriv stykke som kann setjast bra opp, men omtrent ingen gjer det 2. Dei skal absolutt visa kor smarte dei er ved å gjera det til ei uoppnåeleg høgkultur; sjå ut i salen med blanke augo, framfør replikkane som um du leiker teater og kei publikum til dei sovnar. Sjølv um Fosse ikkje skriv ut meiningi svart på kvitt, tyder ikkje det at ho ikkje finst! Du skal finna den meiningi som regissør og få han ut til publikum. Å gjera halve jobben, er ein jobb ikkje gjort.

Eg gjeng ikkje på teater for å sjå på folk som leiker teater, eg gjeng for å verta rørt, underhaldt og engasjert.

Skuleteater, skuleteater, skuleteater. Det skrik skuleteater. Lag på lag av sokalla «meinig», som er totalt meiningslaus. Sjølv um det hev gav meining for regissøren midt i hasjtåka under LSD-rusen, tyder ikkje det at det er bra teater berre av di det er «annleis», innvikla og uforståeleg. Uforståeleg er ikkje synonymt med mystisk, bra og høgkultur, det er synonymt med tullete, elendig og verst av alt; SKULETEATER.

So etter den alt for lange introen (orsak), kjem me til «Eit draumspel», framførd av Immaturus:

Dette stykket er ikkje slik!

Det er faktisk særs bra! Yverraskande so, ikkje berre av di eg hadde so mongolåge forventningar, men sjølv med eit opent sinn.

Toppen av teksten her skulle jo tru at dette heng saman med det faktiske stykket. Det er likevel berre forventningane mine til det, og det som er so fantastisk med dette stykket er at dei fær fram meiningi so utruleg godt. Greitt nok, det kann vera, og ER ekstra lag lengre nede, men det er nett det; ekstra lag, ting du kann tenkja på når du kjem heim. Men dei gav oss (publikum) noko å sjå på medan me var der òg. Det var moro, og interessant.

Eg er forresten òg imponert yver kvaliteten på produksjonen. Eg visste aldri at Immaturus hadde so peiling. Ville trudd dei gjekk meir i Nationaltheatret-tradisjon (dårleg), enn Rogaland Teater og Det Norske Teatret sine spor (bra teater).

Rogaland barneteater hev gjeve meg upplæring som gjer at eg veit kva eg skal sjå etter, og eg såg ein del slike typiske feil, men dei var ikkje graverande. Det som er veldig typisk er at folk speler hardt og høgt for å vera skremmande/engasjerte osb, og so speler dei på same tidi all mogleg endring og «vekst» ut. På den måten at dei ikkje kann yverraska oss lengre. Det er betre å halda ein del av det inne, og heller ha ei endring, ei oppbygging.

1. månad seinare

Same kva, no hev dette innlegget ligge alt for lengje inne som eit utkast av di eg hev vore redd for å såra nokon. Det er altso ikkje hensikten min, eg hadde det kjempemoro på stykket og eg gler meg til å sjå Katt på heitt blikktak (som eg hev sett eit par andre oppsetjingar av, aldri vore særleg imponert) no dei neste dagane.

Dessutan hev eg ikkje lese andre meldingar av eit draumspel av di eg skulle få ut min eigen tekst fyrst (som eg skreiv same dagen eg såg det, akkurat ein månad sidan i dag(!)).

So, her gjeng «publiser»-knappen.

  1. Vel, den eine er ikkje ein skrivefeil i seg sjølv, men ekstremt dårleg ordlegging, som er verre enn skrivefeil. []
  2. Basert på mitt litt vel knappe datagrunnlag, orsak. []

Nesten normal (Next to normal) og utruleg keisamt

Nei, dette var ei gymprøve i uthalding. Tunge greier. Eit godstog av nesten lik musikk i ein aldrisluttande loop. Det sluttar aldri, det er likt, det er banalt, enkelt og utruleg upplagt. Dette er nesten normal.

Ok, for å ikkje starta med total slakt; songane var godt oversett og med god tekst. Dessutan var det ikkje like gale som Which witch. Charlotte Frogner er jo like flott som alltid, ho er sers flink, Helene si forelsking er ikkje vandskeleg å forstå der. Thomas Bye er òg ein skodespelar eg set stor pris på og likar veldig godt. Men so byrjar det å stoppa. …

Slapp regi, einsformig musikk og forutsigbar historie. Ein heil del repetering og tvilsame forsøk på å spela på kjensler. Eg vart bra provosert då eg såg dei råbillege triksi fungerte på sidejenta som sat og snufsa. Det er so mykje ekstremt bra teater som rører deg langt inn i beinmargen («Tape» på rogaland teater), og då vert det so leit å tru at slike undermåls teaterstykke er representative for, … ja, gode teaterstykke.

Det heile starta eigentleg godt og lovande, det var jo trass fyrste gongen me høyrde musikken. Han var bra, god ljod i bandet på toppen av scena. God scenografi var det òg. Iallfall den fyrste halvdelen; etter det hadde alt vorte so einsformig og keisamt at einkvar vesle nykreative vri i scenografien, ljosettingi, eller andre plassar hadde vorte sett stor pris på. Diverre var det lite av det, alt me vart servert var ymse flåsete utsegn, vonde klisjear som til nokon si forteneste var litt innpakka slik at eg til nauds overlevde.

Som um det ikkje var nok at musikken var like flat og fjellaus som austlandet der stykket er sett upp, hadde dei valt same form på stykket i heilskap. Her var ingen fjell og dalar, nei, her var digre, flate kornåkre verdig ein bokmålsskrivande stordriftsbonde 1. Snork. Vel, det var ikkje heilt gale, dei var ikkje i ein djup dal heile tidi, men låg på eit mellomintenst nivå heile tidi. Problemet er jo at det er dørgande keisamt. Sjølv på barneskulen vert me prakka på denne spaningskurva som var so absolutt fråverande i dette her stykket.

I slutten skjedde det som ikkje burde skje; den hekkans Frank Kjosås-fanklubben reiste seg sørenmeg. Og etter kom 60-åringane, som praktisk talt tyder resten av salen. Og der stod dei og klappa, og alle andre føler dei må stå berre fordi desse hormonelle jentungene i sine fantastisk usmakelege Comic Sans-infiserte «Frank Kjosås fanklubb»-gensrar absolutt skulle stå for helten sin. Sånn litt av tema; dei er jo greie og søte nok dei, småjentene, men designsans og -smak kann ingen skulda dei for å ha.

Same kva. Alle følte dei måtte reisa seg, men eg neittar som vanleg med mindre eg tykkjer stykket er bra og eg står inne for det. Eg er jo ofte då òg personen som startar klappen, held det gåane og fær folk til å reisa seg. Greitt nok, kannhenda det fantest folk som tykte stykka eg hev reist meg på var halvgode og ikkje noko spesielt, men, vel 1) eg trur ikkje det, og 2) i so fall so hev vel dei skrive um det i sin blogg, og det er jo vel og bra. Men altso her, nei, då vart eg sitjande mellom alle, og kjende meg som ein idiot, slik du normalt gjer når du sit medan resten står, men eg må jo halda på integriteten min.

I oppsummering vil eg _igjen_ trekkja fram at dette ikkje er noko dårleg stykke, det er berre ikkje særleg bra. Det er heilt greitt. Heilt greitt, heilt normalt, heilt flatt, ganske keisamt. Eg forventar ikkje Rogaland Teater-kvalitet på alt Det Norske Teatret gjer, men eg ventar no ei viss kvalitet. Her hev dei levert noko på line med dei fleste stykka eg hev sett på national theatret, og det er som de alle bør vita, _ikkje_ stykke du vil verta i same bås som 2

So, samanfatta tilråing i tvo ord; spar deg.

  1. det finst sjølvsagt mange nynorskskrivande bønder på austlandet, men veddar på at nynorskingane sine åkrar er båe meir interessante og frodige enn dei tilsvarande for bokmålingane []
  2. vel, eg såg eit fantastisk bra stykke med Jo Strømgren-kompani på National Theatret, men dei leigde jo berre stykket inn – so det tels jo eigentleg ikkje. []

Blodig alvor på national theatret

So var eg og Helene i Oslo att, ein elder annan gong. Litt lengje sidan no, men tenkte likevel eg skulle skriva nokre korte ord um vitjingi vår til Nationaltheateret.

Eg hev vore der fyrr, sett eit fossestykke, som var heilt elendig sett upp (Skuggar). Skuleteater kallar eg det. Fullt av «meining» som ikkje er der og tåkete prat. Fossestykke som vert sett upp som rein hard realisme vert dritbra, fyren skriv jo eigentleg utruleg realistisk berre du brukar teksten korrekt. Eg hev spelt i eit fossestykke sjølv som hadde to fantastiske regissørar som fekk augo mine upp for korleis fosse kann lesast/spelast.

Same kva, det var forventningane mine. Låge. Åvel, eg såg òg et Jo Strømgrens Kompani-stykke på Nationaltheatret. Dei kallar seg ei dansegruppe, ikkje vert skræmd av det slik eg vart fyrste gong, det er EKSTREMT bra greidor. So eg hev gode erfaringar derifrå òg.

Blodig alvor er ein komedie regissert av Kjetil Bang-Hansen. Eg fann det ikkje so veldig moro diverre. Dette teateret når diverre ikkje Det Norske Teatret og Rogaland Teater til knei. Eg er for å ha so mange bra teater som mogleg, men National ser ikkje ut til å få det til.

Eg vert ikkje engasjert i det. Heile greia var OK underhaldande, men, vel, studentrevyane fær det betre til. Helene var ikkje stort imponert helder og sa me fekk halda fram å vera faste Det Norske Teatret-gjestar.

Det var forresten eitt morosamt punkt, – noko gjekk gale (masse barneleik kom ut på høgtalarane) og dei stogga stykket og gjorde ein god del av stykket umatt. Då skodespelarane stod på scena og slo eigne vitsar lo eg godt saman med resten av salen. Det var skikkeleg morosamt! Det er kannhenda litt enklare å slå slike metavitsar, men det segjer noko at det ikkje hadde vore ei slik latterkule fyrr me gjekk ut av stykket. Forresten, dette var ei prøveforestilling fyrr generalprøven.

Men tydelegvis andre som likte stykket, Nadia (ho frå TV2) sat rett ved sidan av oss, sønen hennar elska stykket tydelegvis – lo masse.

Kjærleiken overraskar igjen på Det Norske Teatret

So såg eg og Helene dette stykket med den ganske so keisame tittelen, og ikkje so alt for yvertydande materiellet. Eg vart positivt yverraska.

Dette innlegget var eigentleg berre ei diger avsporing midt inne i førre innlegg um libris på nynorsk som eg valde å skilja ut.

Litt morosam fakta: Kirsti Stubø spelte i stykket – ho spelte tanta mi i «Lille Eyolf» og er ei av dei eg hugsar best frå mine 13 år på Rogaland Teater. Ironisk nok iom. at ho berre var i det stykket. Eg tenkjer plutseleg på ho når eg kjenner lukta av parfyma hennar. Det er verkeleg heilt ekstremt, kjenner eg den lukta (eg anar ikkje kva det er, elder ofte kven som hev han på) so ser eg rundt etter ho. Ganske morosamt. Det fær meg i eit godt sentimentalt humør der eg tenkjer på Rogaland Teater, Lille Eyolf og allslags andre gode minne frå teatertidi mi.

Det sat ei gamal, herleg dame framfor oss. I pausen kom me i prat.
«Eg overhøyrde eit par ute i dokøen som synast det var keisamt og trøytt, eg kan ikkje forstå det,» sa ho til venene sine, fyrr ho snudde seg bak til meg;
«Eg høyrde du sat bak der og humra med»
«Ja, er eit humrestykke dette her. Lågmælt og litt sært. Må forstå humoren,» svara eg.
«Sant. Eg tykkjer det er særs morosamt».

Der var stykket ferdig. Det var ganske so morosamt. Eit humrestykke. Applausen var ekstra moro; alle skodespelerane blenka som tende ljos og smilte som få andre. Eg trur faktisk me var eit godt publikum i dag, humringa og latteren sat laust, mykje energi.

Dei som hev vore på teaterstykke fleire dagar etter kvarandre elder spelt teater veit at energien til publikum og dei på scenen heng tett saman og påverkar kvarandre. Det er ofte ein positiv spiral med godt publikum; dei forestillingane vert ofte råbra.

Slik smilte dei altso her, eg kann jo godt tenkja og vona dei smiler slik kvar gong, men eg trur dei varr glade av oss. Helene fortalte meg òg at dette var siste forestilling so kannhenda dei gjorde noko nytt på scenen i dag, elder dei hadde kjende i salen, elder berre var glade for å vera ferdige. :-)

Jesus Christ Superstar på Det Norske Teateret

Denne teatermeldingi er tvodelt, av den enkle grunn at eg etter fyrste akt skreiv kva eg tykte um stykket, og so måtte skriva meir då andre akt var ferdig. Det heile er ganske interessant eigentleg :-) Viss du ikkje gidd lesa alt so er det berre å hoppa til slutten. Me sat forresten ganske langt bak (rad 18).

Bilete av Hans-Erik Dyvik Husby (foto: Sigurd Fandango Kapperud, Det Norske Teateret)

Bilete av Hans-Erik Dyvik Husby (foto: Sigurd Fandango Kapperud, Det Norske Teateret)

Fyrste akt

Eg veit ikkje um det stykket som er so tamt elder um det er regissøren som hev klart gjera det so dørgande keisamt. Det er veldig synd, alle som kjenner meg veit korleis eg verkeleg elskar teater – men dette var diverre skuffande.

Eg bryr meg ikkje um karakterane i det heile teke. Dei er inkje for meg. Eg fann ut at heile stykket berre er jesus-historia utan nokre serlege endringar, so det er sikkert vandskeleg materiale å laga noko interessant av. JaOK, dei sa noko um at Jesus skulle døy, men det var berre ei setning og noko trist musikk – dei hev ikkje gjort eit forsøk på at det verkeleg gjeng inn på nokon. Kvifor i alle dagar er dette eit kjend stykke? Er det berre av di det finst so mange turbokristne her i den vestlege verdi? Kann då ikkje berre vera det.

Hank von Helvete er kjempebra, same med Charlotte Frogner og resten av gjengen. Det som manglar er RAMMA. Dette minner meg alt for mykje um Which Witch som eg òg prøvde hardt å lika.

Det hev vore kule enkeltscener, og flotte grep. Ein del av tilhengjarskaren til Jesus spring vilt upp i salen og spring inn i publikum, der står dei uppå oss og syng. Det gjev ljod ut i salen og trøkk. Diverre hev regissøren gjort ein totalt mongo ting her; etter trøkket og den sjølvsagte klappen frå publikum startar ei ballade på scenen! Makan til å drepa ei god stemning! Dessutan vert tilhengjarskaren ståande i salen som daudkjøt. Det virkar idiotisk og er ingenting meir enn irriterande. Ja, utanum synd då.

Forresten so er Hank utruleg flink til å prata nynorsk, nett som nyhendeopplesarar i NRK. Han hev ei god nynorskstemme. Det gjeld eigentleg heile stykket, folk prata veldig god nynorsk. Det liker eg. Ikkje slik som i Which Witch. Dessutan såg me «Den store landevegen» rett etterpå, der dei til stadigheit sa «di» når dei meinte «de» og «dykk» når dei meinte «du» elder «deg». Det var utruleg irriterande. Ingenting av det her!

Eg sit no i pausen og ventar på andre akt. Judas hev nett forrådt Jesus, so eg vonar det tek seg upp til denne akti.

Andre akt

Hekkan! Eg må totalt skriva ny innleiing! Andre akt var noko totalt anna.

Starta som det slutta, men få minutt inn leverer Hank/Jesus ein (um eg fær segja so) SATANS god tale (song) til gud. Eg kunne ikkje la vera å verta totalt rive med bak der eg sat.

Det stogga ikkje helder, rett nok vart det litt treigt i rettssystemet etter songen, men det venta eg. Etter han hev vore inne hjå Pontius Pilatus (totalt keisamt, Hildegun Riise), byrjar ting taka seg upp. Det gjeng frå OK til ganske bra.

So kjem Sigve Bø som Rhodes, og litt av eit show! Lekre saker, verkeleg! Ljoden gav god trøkk og det var storstemning i salen. Slik skal det gjerast. Det verka som um ljoden var skrudd upp og bakhøgtalarane faktisk spelte noko. Dessutan fekk eg ei god «romkjensle», av di nokre instrument var bak meg, andre framme. Eg kjende det som um eg var med på festen.

Det heldt seg verkeleg bra, og andre akt såg ut til å retta upp for fyrste. Men so kjem Frank som Judas og ljodmannen set ljoden ned. IDIOT! Kva skjer med å vilja øydeleggja stykket!? Drittsekk! Det var utruleg kor mykje den endringi hadde å segja på stemningi i baksalen.

Frank gjer det beste utav det og er sopass flink at han fikser det lell, men snakk um sabotasje. Til neste song so er ljoden fiksa att og frå der vert berre stykket betre. Frank som engel er berre totalt konge, og då han fridde til publikum um å vekselvis jubla og halda kjeft tok berre ting heilt av. Hank er festa på krosset og totalt uventa reiser midten av scenen seg til eit digert kort omkransa av små LED-ljos. Eit utruleg skue, og jækleg provoserande. Det er som eit amerikansk bønemøte. Flaut å vera der, men likevel so hev uppbyggingi vore so god at eg nesten kjende eg måtte upp og klappa same kva.

Eg skal ikkje segja meir no enn at denne slutten berre er heilt helvettes bra. Det tok seg so ekstremt upp at du vil ikkje det tru.

Kvifor so stor forskjell?

So sit eg no her med fyrste halvdel av teksten frå fyrste akt, kvifor er han so dårleg? Det fær meg til å tenkja på Jungelboka som var ganske lik. Då sat eg òg på fyrste rad, men energien i skodespelarane og elles var låg i fyrste akt. Kastar mellomdårlege greidor på deg fyrr det eksploderer i andre akt og tek seg upp. So finn eg ut at desse tvo stykkene er regissert av same person… Er det ein strategi? Litt trist i svo fall, dei fleste stykki eg hev sett klarar fint å halda seg bra og spanande i fyrste akt sjølv um dei ofte imponerer mest og best i andre. Same kva, hadde eg ikkje totalt slakta stykket i skrift i pausen, so hadde eg nok gløymd mykje av kor elendig eg synast det var, nett slik eg gjorde med Jungelboka.

Eg og Helene skal sjå det um att no dagen fyrr fødedagen hennar. Helene totalt elska songane (det gjer eg òg), dei er skikkeleg bra. Ho likte stykket veldig godt, og fyrste akt mykje betre enn meg. Denne gongen sit me på fyrste rad.

So kva er moralen? Nei, det er ingen, dette var ei teatermelding og lat meg få segja, alt i alt var stykket satans bra. Sjå det.

Which Witch på Det Norske Teateret

Dei som kjenner meg veit at eg likar båe teater og nynorsk. Likevel likar eg ikkje alt Det Norske Teateret set upp, som kombinerer teater med nynorsk. Eg likar ikkje dårleg teater, so det er faktisk ikkje vandskeleg for eit teater å laga noko eg ikkje likar.

de, dei, di, De? Snakk nynorsk for F!

Eg forstår ikkje kva Det Norske Teateret prøver seg på, elder skodespelarane der. Dei segjer «di» på ein slik måte at eg ikkje forstår noko. Dei uttalar «de» som «di», slik dei gjer i bokmål. Men DET ER FEIL og satans irriterande. De (som i «dere» på bokmål) uttalast nett som «d». Slutt opp med å forvirra meg!

Um stykket

Eg syntest scenografien var dritkeisam, og eg synast sjølve stykket var ganske keisamt. Eg vart litt skuffa. Likevel so er ofte dei gode stykki på dei mindre scenone (t.d. prøvescener, malersalen til National Theateret osb), og det er berre Rogaland Teater som klarar å setja upp skikkeleg gode ting på hovudscena (so langt eg kjenner til).

MEN! Tøff bøddel!

Det var ein verkeleg kul ting; bøddelen syng sin bøddelsong, og den songen EIG. Han er dritkul, og han var dritkul på scena, og bøddelen var supertøff. Då songen var slutt starta eg å klappa og fekk heile salen med meg (den er stor!). Det var dritkult. Det «gjorde kvelden min» um eg skal segja det med eit unorskt uttrykk.

Ah, og ein ting til,—folk reiste seg i slutten. Eg plar vera den som reiser meg når ting er bra (spesielt på Rogaland Teater (elskepå)), men eg gjer det altso ikkje når eg vert so lite imponert som av Witch Witch. So eg sat demonstrativt. Helene reiste seg av di ho elska ei av skodespelerinnane, ganske søtt. Men eg sat der altso og såg rett inn i bakenden på dei framfor meg. :-)

Alt i alt var det koseleg lell

Teater eig same kva. So det var koseleg sjølv um eg ikkje likte stykket. Dessutan er Landsstyret i Norsk Målungdom utruleg koselege og flinke dette året, so det var ein god gjeng eg var ute med.

Alt er ikkje vondt på DNT

Og for å gjera det klart; ja, eg hev sett fleire kjempegode stykke på Det Norske Teateret,—dei set òg upp bra greidor. Men dei tri stykkone eg hev sett på hovudscena hev vore frå OK til dårleg. Dei tri eg hev sett i prøvesalen hev vore frå bra til superbra.